Pësorja e nivelit të lartë: «is said to», «have something done», «get» (Advanced passive: is said to, have something done, get)
Në këtë temë shihni tri forma të pësores (passive) që tingëllojnë natyrshëm në anglisht. Ato përdoren kur burimi i informacionit nuk dihet («thuhet se…»), kur punën e bën një tjetër për ju («i preva flokët» te parukierja) dhe kur diçka ndodh papritur («telefoni m'u vodh»).
«Thuhet se…» → He is said to be…
Shqipja ka një formë joveprore pa kryefjalë: thuhet, mendohet, besohet, pritet. Anglishtja shpesh e ndërton me foljen ndihmëse (auxiliary verb) «be» + paskajore (infinitive): He is said to be… Me kryefjalë personale përdorni «to»: He is said to be…, jo *He is said that he is*; por It is said that he is… është gjithashtu e saktë.
| Shqip | English |
|---|---|
| Thuhet se ai është i pasur. | He is said to be rich. |
| Mendohet se ata janë në Vlorë. | They are thought to be in Vlorë. |
| Besohet se shtëpia është shumë e vjetër. | The house is believed to be very old. |
| Pritet që çmimet të rriten. | Prices are expected to rise. |
| Ne duhet të presim te zyra. | We are supposed to wait at the office. |
Pësorja pas modaleve dhe në paskajore
Pas foljeve modale dhe pas «to» pësorja është gjithmonë «be» + pjesore (past participle): must be done, ready to be printed. Për të kaluarën shtoni «have»: could have been avoided. Shqipja ka një fjalë (bëhet, shmangej), anglishtja dy-tri — mos harroni «be»!
| Formë | Shembull |
|---|---|
| must/should + be + pjesore | Something must be done. |
| can + be + pjesore | The sea can be seen from the hill. |
| to be + pjesore | The text was ready to be printed. |
| needs to be + pjesore | The office needs to be cleaned. |
| could have been + pjesore | All this could have been avoided. |
| might have been + pjesore | My bag might have been stolen. |
«Have/get something done» — punën e bën një tjetër
Kur paguani ose kërkoni që një tjetër t'ju kryejë një punë, anglishtja thotë have (ose get, më informale) + sendi + pjesore. «I cut my hair» zakonisht do të thotë që i pret vetë flokët me gërshërë! Më vonë do të mësoni edhe formën «have somebody do something».
| Shqip | English |
|---|---|
| I preva flokët (te parukierja). | I had my hair cut. |
| E riparova makinën (në servis). | I had my car repaired. |
| Po e rregulloj telefonin (te servisi). | I'm getting my phone fixed. |
| Duhet t'i kontrolloj dhëmbët. | I need to have my teeth checked. |
«get» në vend të «be»
Në gjuhën e folur «get» zë shpesh vendin e «be» në pësore, veçanërisht për gjëra që ndodhin papritur ose përsëritur: my phone got stolen, we get paid on Friday, she never gets invited. Në letra dhe raporte zyrtare përdorni «be»: it was stolen.
| Informale (folur) | Neutrale (shkruar) |
|---|---|
| My phone got stolen. | My phone was stolen. |
| We get paid every month. | We are paid every month. |
| He got invited to the party. | He was invited to the party. |