The linking article: i, e, të, së
The linking article (nyja e përparme) stands before adjectives like i mirë and before a noun in the genitive: libri i Anës. Its form depends on the noun it belongs to: gender, number, case and definiteness. There are four forms — i, e, të, së.
The full table
Rows are the case and form of the noun, columns are gender and number. The first two rows are needed most often.
| noun | m. sg. | f. sg. | pl. |
|---|---|---|---|
| nom., indef. | i | e | të |
| nom., def. | i | e | e |
| acc., indef. | të | të | të |
| acc., def. | e | e | e |
| gen., dat., abl., indef. | të | të | të |
| gen., dat., abl., def. | të | së | të |
Example: the definite form
The genitive and the ablative look like the dative; the genitive just has its own article in front: libri i djalit të mirë — "the good boy's book".
| case | m. sg. | f. sg. | m. pl. | f. pl. |
|---|---|---|---|---|
| Nom. | djali i mirë | vajza e mirë | djemtë e mirë | vajzat e mira |
| Acc. | djalin e mirë | vajzën e mirë | djemtë e mirë | vajzat e mira |
| Dat. | djalit të mirë | vajzës së mirë | djemve të mirë | vajzave të mira |
Example: the indefinite form
| case | m. sg. | f. sg. | m. pl. | f. pl. |
|---|---|---|---|---|
| Nom. | një djalë i mirë | një vajzë e mirë | djem të mirë | vajza të mira |
| Acc. | një djalë të mirë | një vajzë të mirë | djem të mirë | vajza të mira |
| Dat. | një djali të mirë | një vajze të mirë | djemve të mirë | vajzave të mira |
The adjacency rule
In the plural and in the accusative, e holds only while the adjective is right next to the definite noun. If something comes between them, or the adjective comes second, e becomes të: vajzat e bukura — "the beautiful girls", but vajzat janë të bukura — "the girls are beautiful", vajzat më të bukura — "the most beautiful girls", ditët e gjata dhe të ftohta — "the long and cold days". In the same way së becomes të with a second adjective: vajzës së zgjuar dhe të vogël. In the nominative singular i and e do not change: vajza është e bukur, vajza më e bukur.
Three different të
In Albanian, të is three different words: the linking article (të mirë — "good", plural), the subjunctive particle (dua të shkoj — "I want to go") and the short form of "you" (të pashë — "I saw you"). Tell them apart by the next word: before an adjective or a genitive it is the article, before a verb it is the particle or the pronoun.