Il futuro: do të
Il futuro = do të + il verbo nella persona giusta: do të punoj — «lavorerò», do të vij — «verrò». Do të non cambia mai — cambia solo il verbo.
Le forme
La tabella mostra le forme dopo do të. Nei verbi regolari differiscono dal presente solo nelle forme di «tu» e «lui»: ti punon → do të punosh, ai punon → do të punojë. I verbi jam e kam hanno forme proprie: do të jem, do të kem.
| persona | punoj | hap | pi | jam | kam |
|---|---|---|---|---|---|
| unë | punoj | hap | pi | jem | kem |
| ti | punosh | hapësh | pish | jesh | kesh |
| ai, ajo | punojë | hapë | pijë | jetë | ketë |
| ne | punojmë | hapim | pimë | jemi | kemi |
| ju | punoni | hapni | pini | jeni | keni |
| ata, ato | punojnë | hapin | pinë | jenë | kenë |
I verbi irregolari
Anche i verbi irregolari hanno forme proprie per «tu» e «lui»: flas → do të flasësh, do të flasë; vij → do të vish, do të vijë; dua → do të duash, do të dojë; them → do të thuash, do të thotë. Attenzione: do të thotë significa anche «vuol dire»: Çfarë do të thotë? — «Che cosa vuol dire?».
La negazione e le forme brevi
La negazione va prima di do: Nuk do të vij — «Non verrò». La forma breve si mette tra të e il verbo: Do të të telefonoj — «Ti telefonerò»; të + e si fondono in ta: Do ta blej — «Lo comprerò».
I programmi al presente
Come in italiano, per i programmi vicini si usa spesso il presente: Nesër shkoj në Durrës — «Domani vado a Durazzo».